ERMENİ, KÜRT, TÜRK, ARAP. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

TBMM temsil yapısı.

23 Oca 2026 - 04:49 YAYINLANMA
ERMENİ, KÜRT, TÜRK, ARAP. TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ

Bugün Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde, tamamı Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olan milletvekillerinin farklı sosyolojik ve kültürel arka planlardan geldiği açık bir tablo bulunmaktadır. Bu yapı, tek bir kökenin değil, ortak vatandaşlık zemininde şekillenen çok katmanlı bir temsil düzenini işaret etmektedir.

Buradaki ölçü köken değil, vatandaşlık ve devlete sadakattir. Devletin birliği esastır.

Nitekim Osmanlı bürokrasisini anlatan klasik eserlerde de görüldüğü gibi, liyakat esas alındı; sonuçlar her dönemde farklılaştı. Cumhuriyet’in farkı, bu ilkeyi kalıcı kurumlarla güvence altına alma iddiasıdır.

Meclis’te ERMENİ, GÜRCÜ, LAZ, ARAP ve Kürt kökenli milletvekilleri yer almaktadır. Köken olarak farklılıklar bulunsa da, bu isimlerin tamamı Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıdır ve Meclis’te milletvekili sıfatıyla görev yapmaktadır. Bu temsil tek bir partide toplanmamış, Meclis geneline yayılmış durumdadır.

İktidar partisi AK Parti, 268 milletvekiliyle Meclis’in en büyük grubudur. Yapılan değerlendirmelerde parti bünyesinde Kürt ve Kürt kökenli milletvekili sayısı yaklaşık 100–110 bandında yer alırken, ERMENİ, GÜRCÜ, LAZ ve ARAP kökenli milletvekillerinin toplamı yaklaşık 52 civarındadır. Bu tablo, AK Parti’nin temsil yapısının tek bir kökene dayanmadığını göstermektedir.

Ana muhalefet partisi CHP, 169 milletvekiliyle temsil edilmektedir. Parti içinde Kürt ve Kürt kökenli milletvekili sayısı yaklaşık 71 olarak değerlendirilirken, ERMENİ, GÜRCÜ, LAZ ve ARAP kökenli milletvekillerinin toplamı yaklaşık 30 bandındadır. Bu yapı, CHP’nin sosyolojik olarak geniş ve farklı katmanlara dayanan bir temsil havuzuna sahip olduğunu ortaya koymaktadır.

DEM Parti, 57 milletvekiliyle Meclis’te yer almakta olup, bu grubun büyük çoğunluğunu Kürt ve Kürt kökenli milletvekilleri oluşturmaktadır. Diğer kökenlerden temsil sınırlı düzeydedir.

Milliyetçi çizgide konumlanan MHP, 50 milletvekiliyle temsil edilmektedir. Parti bünyesinde Kürt ve Kürt kökenli milletvekili sayısı yaklaşık 12–16 bandında değerlendirilirken, ERMENİ, GÜRCÜ, LAZ ve ARAP kökenli milletvekillerinin toplamı yaklaşık 4–6 aralığında görülmektedir.

Merkez sağ muhalefeti temsil eden İYİ Parti, 43 milletvekiliyle Meclis’tedir. Parti içinde Kürt ve Kürt kökenli milletvekili sayısı yaklaşık 8–12 bandında yer alırken, ERMENİ, GÜRCÜ, LAZ ve ARAP kökenli milletvekillerinin toplamı yaklaşık 3–5 civarındadır.

Rakamlar sade biçimde okunduğunda ortaya çıkan tablo dikkat çekicidir. Kürt ve Kürt kökenliler ile ERMENİ, GÜRCÜ, LAZ ve ARAP kökenli milletvekilleri birlikte değerlendirildiğinde, etnik olarak Türk kökenli milletvekili sayısının yaklaşık 210 bandında kaldığı görülmektedir. Bu ifade bir değer yargısı değil, mevcut temsil yapısının aritmetik bir okumasıdır.

Türkiye Büyük Millet Meclisi tek kökenli bir yapı değildir.
Temsil vardır.
Ancak belirleyici olan sayıdan çok siyasal konumdur.

Bu bir savunma değildir.
Bir itham değildir.
Bu, Meclis’in bugünkü sosyolojik fotoğrafıdır.

Soyluluk kökende değil ahlâktadır.
Hangi ırktan, hangi inançtan olursa olsun; vatana ihanet eden, beslendiği toprağı inkâr etmiş olur.

Ortak paydamız Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığıdır.

ÇETİN  AY 
Taşına toprağına, bayrağına ve birliğine sadakatle bağlıyım Türkiyem

YORUMLAR

Maksimum karakter sayısına ulaştınız.

Kalan karakter: