FİNANSAL KOŞULLARIN SİYASETİ…
Bugünün dünyasında finans yalnızca paranın dolaştığı bir alan değildir
FİNANSAL KOŞULLARIN SİYASETİ… Bugünün dünyasında finans yalnızca paranın dolaştığı bir alan değildir. Likidite, veri ve beklentiler eşzamanlı hareket eder; piyasa, fiyatların oluştuğu bir mekanizmadan çok güven ve risk algısının şekillendiği bir koordinasyon alanına dönüşür. Sanayi çağında sermaye üretimi izlerdi. Günümüzde ise beklentiler önce fiyatlanır, sermaye akımları bu fiyatlamayı takip eder ve ekonomik gerçeklik bu sürecin etkisi altında biçimlenir. Böylece piyasa, ekonomiyi yansıtan bir ayna olmaktan çıkar ve karar ortamını etkileyen bir çerçeve halini alır. Bu yapıda güç tek merkezde toplanmaz. Merkez bankaları, küresel fonlar ve finansal altyapılar birbirine bağlı bir ağ oluşturur; kararlar çoğu zaman bu etkileşim alanında belirginleşir. Egemenlik bu nedenle mutlak bir durum değil, koşullara bağlı bir kapasite niteliği taşır. Hibrit egemenlik, hukuki yetki ile finansal kısıt arasındaki gerilimi ifade eder. Likidite daraldığında finansman maliyetleri ve borçlanma spreadleri yükselir; maliyet arttıkça politika esnekliği azalır. Güven zayıfladığında ülke risk primi (CDS) kararların uygulanabilirliğini sınırlar. Egemenlik varlığını korur, ancak hareket alanı ekonomik koşullarla birlikte daralabilir. Finansal sıkılaşma anlarında yükselen CDS ve maliyetler, egemenliğin finansal sınırlarını görünür kılar. Finansal sistem belirsizliği ortadan kaldırmaz; onu fiyatlara dönüştürür. Beklentiler yatırım davranışını, yatırım davranışı ise uluslararası sermaye akımlarını etkiler. Bu nedenle bir ülkenin borçlanma maliyeti yalnız makro göstergelerin değil, kredi notu ve güven algısının da sonucudur. Vatandaş söylemi izlerken piyasa tutarlılığı ölçer. Bu iki bakış arasındaki mesafe büyüdüğünde egemenlik hissi ile egemenlik kapasitesi ayrışır ve ekonomik güvenilirlik stratejik bir unsur haline gelir. Bugünün finansal oynaklığı, egemenliğin karar yetkisinden çok maliyet ve güven yönetimi kapasitesi olduğunu yeniden hatırlatmaktadır. Bağımsızlık, karar alma yetkisinin ötesinde bu kararların maliyetini yönetebilme gücüyle tanımlanır. Likiditeyi, risk algısını ve makro-finansal istikrar dinamiklerini okuyabilen bir yapı, egemenliğin sürdürülebilirliğini belirleyen temel zemini oluşturur. Finansal çağda egemenlik, karar verebilmenin ötesinde güven üretebilme ve maliyetleri yönetebilme kapasitesidir. Çetin Ay Bwa Başkanı
